หมุดที่ดินหาย อย่าเพิ่งทำรั้ว! รีบขอรังวัดก่อนเกิดปัญหา
หมุดที่ดินหาย อย่าปักใหม่เอง ควรขอรังวัดสอบเขต
หากหมุดที่ดินบ้านหรือหลักเขตในพื้นที่หาย ถูกกลบ ถูกรุกล้ำ หรือหามุดที่ดินไม่เจอ เจ้าของที่ดินไม่ควรคาดคะเนตำแหน่งแล้วปักหมุดใหม่เอง เพราะตำแหน่งที่เราเห็นจากรั้ว คันนา ต้นไม้ หรือข้อมูลในแอปพลิเคชันอาจไม่ตรงกับแนวเขตตามหลักฐานของกรมที่ดิน วิธีที่ปลอดภัยของเจ้าของที่ดิน ควรจะยื่นคำขอรังวัดสอบเขต เพื่อให้มีเจ้าหน้าที่มาตรวจหลักฐานจากแผนที่ ดำเนินการแจ้งเจ้าของที่ดินข้างเคียง และลงพื้นที่ตรวจแนวเขตตามกระบวนการของกฏหมาย โดยผู้ขอควรติดต่อสำนักงานที่ดินจังหวัด สาขา หรือส่วนแยกที่รับผิดชอบท้องที่ซึ่งแปลงที่ดินตั้งอยู่ ไม่ใช่เลือกสำนักงานตามที่อยู่ทะเบียนบ้านของเจ้าของ หากยังไม่ทราบว่าสำนักงานใดรับผิดชอบ เราสามารถค้นหาช่องทางติดต่อสำนักงานที่ดินบนเว็บไซต์กรมที่ดิน หรือโทรสอบถามโดยตรงกับกรมที่ดินได้ที่หมายเลข 02 141 5555
หมุดที่ดินคืออะไร เเละทำไมไม่ควรขยับหมุดที่ดินเอง
หมุดหรือหลักเขตที่ดินเป็นเครื่องหมายซึ่งเกี่ยวข้องกับแนวเขตของแปลงตามงานรังวัด การที่หมุดหายไม่ได้ทำให้กรรมสิทธิ์ในที่ดินหายไป แต่ทำให้ไม่ควรใช้จุดเดิมที่จำได้ด้วยสายตาเป็นฐานสำหรับสร้างรั้ว อาคาร หรือสิ่งปลูกสร้างถาวร ความคลาดเคลื่อนหมุดที่ดินเพียงเล็กน้อยอาจจะนำไปสู่ข้อโต้แย้งกับเจ้าของที่ดินข้างเคียงและเพิ่มค่าใช้จ่ายในการแก้ไขภายหลัง
สิ่งที่ไม่ควรทำเเละหลีกเลี่ยงในกรณีมุดที่ดินหาย คือการซื้อหมุดมาปักแทนด้วยตนเอง การย้ายหมุดที่ยังเหลืออยู่ การอ้างแนวรั้วเก่าว่าเป็นแนวโฉนดโดยอัตโนมัติ และการเริ่มงานก่อสร้างก่อนตรวจแนวเขต โดยเฉพาะเมื่อแนวเดิมไม่ชัดเจนหรือเพื่อนบ้านเห็นต่าง หากกำลังวางแผนกั้นอาณาเขต สามารถศึกษาตัวอย่างการเลือก รั้วล้อมที่ดินไว้ล่วงหน้าได้ แต่ควรยืนยันแนวเขตก่อนสั่งรั้วมาล้อม
หมุดที่ดินหาย ต้องทำอย่างไร
หากพบว่าหมุดที่ดินหาย ถูกกลบ หรือหาไม่พบ ไม่ควรปักหมุดใหม่หรือกำหนดแนวเขตด้วยตนเอง เพราะตำแหน่งอาจคลาดเคลื่อนจากหลักฐานของกรมที่ดิน และอาจทำให้เกิดปัญหากับเจ้าของที่ดินข้างเคียงได้ โดยแนะนำให้ดำเนินการตามขั้นตอนต่อไปนี้
1. หยุดงานบริเวณที่แนวเขตไม่ชัดเจน
หากกำลังก่อสร้างหรือติดตั้งรั้ว ควรหยุดงานในบริเวณดังกล่าวไว้ก่อน เพื่อป้องกันการสร้างรั้วหรือสิ่งปลูกสร้างล้ำเข้าไปในที่ดินข้างเคียง
2. ตรวจสอบข้อมูลในโฉนดที่ดิน
เตรียมโฉนดที่ดินและตรวจสอบข้อมูลสำคัญให้ครบถ้วน ได้แก่ เลขที่ดิน , หน้าสำรวจ , ตำบล , อำเภอ , จังหวัด ข้อมูลเหล่านี้จะช่วยให้สำนักงานที่ดินช่วยค้นหาและตรวจสอบข้อมูลของแปลงได้สะดวกเเละรวดเร็วมากขึ้น
3.บันทึกภาพสภาพพื้นที่
เจ้าของที่ดินควรถ่ายภาพบริเวณที่คาดว่าหมุดสูญหาย รวมถึงแนวรั้วเดิม คันนา ต้นไม้ หรือจุดอ้างอิงใกล้เคียงไว้เป็นข้อมูลประกอบ เเต่อย่างไรก็ตาม ภาพถ่ายและจุดอ้างอิงเหล่านี้ใช้เป็นข้อมูลเบื้องต้นเท่านั้น ไม่สามารถใช้ยืนยันแนวเขตแทนการรังวัดอย่างเป็นทางการได้
4. ติดต่อสำนักงานที่ดินในพื้นที่
ติดต่อสำนักงานที่ดินจังหวัด สาขา หรือส่วนแยกที่รับผิดชอบพื้นที่ซึ่งแปลงที่ดินตั้งอยู่ พร้อมแจ้งว่าหลักเขตสูญหายหรือหาไม่พบ และต้องการยื่นขอรังวัดสอบเขต เเล้วจะมีเจ้าหน้าที่จะตรวจสอบประเภทเอกสารสิทธิและแนะนำขั้นตอนที่เหมาะสมกับกรณีของผู้ขอ
5. เตรียมเอกสารและชำระค่าใช้จ่าย
เจ้าของหมุดที่ดินควรเตรียมเอกสารตามที่สำนักงานที่ดินกำหนดให้ครบ เพร้อมชำระค่าคำขอหรือเงินมัดจำสำหรับงานรังวัดค่าใช้จ่ายและวันนัดรังวัดอาจแตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับขนาดพื้นที่ จำนวนหลักเขต การเดินทาง และรายละเอียดของแต่ละแปลง
6. เตรียมพื้นที่ในวันรังวัด
เจ้าของที่ดินควรเข้าร่วมในวันรังวัด หรือดำเนินการเรื่องมอบอำนาจตามคำแนะนำของเจ้าหน้าที่ พร้อมเปิดทางให้เจ้าหน้าที่เข้าถึงแนวเขตและชี้แจงข้อมูลเกี่ยวกับสภาพพื้นที่
7. รอผลการตรวจสอบแนวเขต
หลังรังวัดแล้ว ให้ดำเนินการตามผลตรวจและคำแนะนำของเจ้าหน้าที่ หากเจ้าของที่ดินข้างเคียงคัดค้านหรือไม่สามารถตกลงเรื่องแนวเขตได้ อาจต้องมีขั้นตอนตรวจสอบหรือระงับข้อพิพาทเพิ่มเติม เเต่ทางเราแนะนำว่า เจ้าของที่ดินควรรอให้แนวเขตมีความชัดเจนก่อนเริ่มทำรั้วหรือสิ่งปลูกสร้างถาวร เพื่อลดความเสี่ยงจากการก่อสร้างผิดแนวและการรื้อแก้ในภายหลัง
หมุดที่ดินกหาย ต้องติดต่อที่ไหน?
เจ้าของที่ดิน ต้องรีบดำเนินติดต่อ โดยติดต่อผ่านช่องทางหลักคือสำนักงานที่ดินที่มีเขตอำนาจเหนือพื้นที่ซึ่งที่ดินตั้งอยู่ เจ้าของที่ดินสามารถยื่นคำขอที่สำนักงาน หรือใช้ช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ในกรณีที่เข้าเงื่อนไข กรมที่ดินระบุว่าการยื่นคำขอรังวัดผ่าน DOL e-Service รองรับเจ้าของที่ดินที่เป็นบุคคลธรรมดา ถือกรรมสิทธิ์ในโฉนดเพียงคนเดียว และยื่นด้วยตนเองสำหรับงานบางประเภท เช่น รังวัดสอบเขต โดยเลือกสำนักงานที่ดินท้องที่ซึ่งแปลงตั้งอยู่
- สำนักงานที่ดินท้องที่: เหมาะสำหรับทุกกรณีและกรณีที่ต้องสอบถามเอกสารหรือผู้ถือกรรมสิทธิ์หลายคน
- DOL e-Service: เว็บไซต์ https://eservice.dol.go.th สำหรับผู้ยื่นคำขอที่เข้าเงื่อนไข
- แอป SmartLands หรือแอปทางรัฐ: ใช้เข้าถึงบริการที่กรมที่ดินรองรับและตรวจสอบข้อมูลเบื้องต้น
- ศูนย์บริการกรมที่ดิน: โทร 02 141 5555 เพื่อสอบถามสำนักงานรับผิดชอบหรือช่องทางบริการ
ยื่นคำขอที่สำนักงานที่ดิน
การไปยื่นคำขอด้วยตนเองเหมาะกับกรณีที่ต้องตรวจเอกสารก่อน มีผู้ถือกรรมสิทธิ์หลายคน เป็นนิติบุคคล ต้องมอบอำนาจ หรือมีข้อสงสัยเกี่ยวกับประเภทคำขอ เจ้าหน้าที่สามารถตรวจข้อมูลของแปลงและแจ้งรายการเอกสารเพิ่มเติมตามกรณีได้โดยตรง
ยื่นคำขอผ่าน DOL e Service
การยื่นออนไลน์เหมาะกับเจ้าของที่ดินที่เข้าเงื่อนไขของระบบ ผู้ยื่นต้องลงทะเบียนและยืนยันตัวตนด้วยตนเอง เลือกสำนักงานที่ดินท้องที่ซึ่งแปลงตั้งอยู่ กรอกคำขอและแนบเอกสารตามระบบ ก่อนยืนยันควรตรวจวันรังวัดและประมาณการค่าใช้จ่ายที่ระบบแสดง
เอกสารที่ควรเตรียม
รายการเอกสารอาจต่างกันตามประเภทผู้ถือกรรมสิทธิ์ จำนวนเจ้าของ การมอบอำนาจ และข้อเท็จจริงของแปลง ทางรั้วเทวดาเเนะนำควรโทรตรวจสอบกับสำนักงานที่ดินก่อนเดินทาง เพื่อไม่ให้เสียเวลาเเละเอกสารเตรียมไปไม่ครบ โดยทั่วไปควรเตรียมเอกสารและข้อมูลต่อไปนี้
- บัตรประจำตัวประชาชนของผู้ขอ
- โฉนดที่ดินหรือหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินฉบับจริง
- ข้อมูลแปลง ได้แก่ เลขที่ดิน หน้าสำรวจ ตำบล อำเภอ และจังหวัด
- หนังสือมอบอำนาจและเอกสารของผู้มอบอำนาจหรือผู้รับมอบอำนาจ หากสำนักงานอนุญาตให้ดำเนินการแทนในกรณีนั้น
- หลักฐานเปลี่ยนชื่อ นามสกุล ทะเบียนสมรส หรือเอกสารนิติบุคคล หากข้อมูลผู้ถือสิทธิเปลี่ยนแปลงหรือผู้ถือสิทธิเป็นนิติบุคคล
- ภาพถ่ายสภาพพื้นที่และข้อมูลติดต่อเจ้าของที่ดินข้างเคียง หากมี เพื่อช่วยการประสานงาน
การรังวัดสอบเขตมีขั้นตอนอย่างไร
ตามแผนงานบริการของกรมที่ดิน จะเริ่มจากตรวจเอกสาร รับคำขอ ชำระค่าคำขอ นัดรังวัด และชำระเงินมัดจำรังวัด จากนั้นฝ่ายรังวัดจะค้นหาหลักฐานแผนที่ จัดทำหนังสือแจ้งเจ้าของที่ดินข้างเคียง ดำเนินการรังวัด และรายงานผล เมื่อเรื่องผ่านการตรวจระเบียบแล้ว ฝ่ายทะเบียนจึงดำเนินการแก้ไขข้อมูลที่เกี่ยวข้องในหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินตามกรณี
ระยะเวลานัดหมายไม่เท่ากันในแต่ละสำนักงาน กรมที่ดินระบุช่วงรอวันนัดรังวัดไว้ประมาณ 15 ถึง 200 วัน และให้ตรวจรายงานผลการรังวัดประจำเดือนของสำนักงานนั้นก่อนวางแผน เจ้าของที่ดินจึงควรขอรังวัดล่วงหน้าก่อนกำหนดติดตั้งรั้วหรือเริ่มก่อสร้าง
ขั้นตอนก่อนถึงวันรังวัด
หลังรับคำขอ เจ้าหน้าที่จะตรวจหลักฐานแผนที่ คำนวณค่าใช้จ่าย และจัดทำใบนัด ผู้ขอควรตรวจชื่อผู้ติดต่อ หมายเลขโทรศัพท์ วันเวลา และจุดนัดหมายให้ครบ พร้อมแจ้งเจ้าหน้าที่ล่วงหน้าหากพื้นที่เข้าถึงยาก มีประตูล็อก หรือจำเป็นต้องเคลียร์พื้นที่ หรือในพื้นที่ที่มีวัชพืช ควรดำเนินการตัดวัชพืชก่อน เพื่อเปิดแนว
สิ่งที่ควรทำในวันรังวัด
ผู้ขอควรนำเอกสารตามใบนัดไปด้วย อยู่ในพื้นที่เพื่อชี้แจงสภาพเดิม และหลีกเลี่ยงการตกลงแนวเขตด้วยวาจาโดยไม่มีการบันทึก หากมีข้อสงสัยให้ถามเจ้าหน้าที่ในวันนั้นและเก็บสำเนาเอกสารหรือหลักฐานการรับเรื่องไว้
ถ้าเพื่อนบ้านไม่เห็นด้วยกับแนวเขต
การคัดค้านจากเจ้าของที่ดินข้างเคียงไม่ได้หมายความว่าฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเป็นเจ้าของพื้นที่ทันที ทางเจ้าหน้าที่จะต้องพิจารณาหลักฐานแผนที่ เอกสารสิทธิ สภาพพื้นที่ และข้อมูลจากผู้เกี่ยวข้อง หากตกลงกันไม่ได้ ควรเก็บเอกสาร ภาพถ่าย และบันทึกการติดต่อทั้งหมด แล้วขอคำแนะนำจากสำนักงานที่ดินหรือผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายที่ดินตามข้อเท็จจริง เจ้าของที่ดินควรหลีกเลี่ยงการเคลื่อนย้ายหลักเขต ติดตั้งรั้ว หรือเผชิญหน้ากันระหว่างที่เรื่องยังไม่ยุติ
ก่อนทำรั้วหลังรังวัดควรตรวจอะไร
เมื่อแนวเขตได้รับการตรวจสอบแล้ว ควรวางแนวรั้วให้อยู่ภายในที่ดินของตนตามระยะที่ช่างและผู้รับเหมากำหนด รวมทั้งตรวจประตู ทางเข้า ระบบระบายน้ำ แนวสายไฟ และสิ่งปลูกสร้างใกล้เคียง เจ้าของบ้านสามารถดูแนวทางเปรียบเทียบ รูปแบบรั้วบ้าน ให้เหมาะกับความปลอดภัย ความเป็นส่วนตัว และงบประมาณ หากที่ดินมีความลาดชันหรือแนวยาว ควรให้ผู้ติดตั้งสำรวจจุดเสามุม จุดรับแรง และระยะทางจริงก่อนสรุปจำนวนวัสดุ
สำหรับผู้ที่ยังอยู่ระหว่างตรวจแนวเขต สามารถวางแผนชนิดรั้วและงบประมาณไว้ก่อนได้ แต่ควรยืนยันระยะหน้างานหลังการรังวัดจึงค่อยสั่งรั้วหรือเริ่มติดตั้ง เพื่อลดความเสี่ยงจากการคำนวณความยาวผิดหรือจำเป็นต้องรื้อย้าย เเละเสียงบประมาณโดยไม่จำเป็น เมื่อได้ระยะที่แน่นอนแล้ว สามารถดูรายละเอียด สินค้ารั้วลวดหนาม สินค้ารั้วตาข่าย สินค้ารั้วตะแกรงเหล็ก รวมถึง เรามี บริการติดตั้งรั้ว เพื่อเป็นข้อมูลในการตัดสินใจที่เลือกล้อมรั้วในอนาคต หลักจากที่รังวัดเสร็จเรียบร้อย
สรุป
เมื่อหมุดที่ดินหายหรือหาไม่พบ ให้หยุดการก่อสร้างเเละติดตั้งรั้วบริเวณที่แนวเขตไม่ชัด ตรวจข้อมูลในโฉนด และติดต่อสำนักงานที่ดินท้องที่เพื่อขอรังวัดสอบเขต ไม่ควรปักหมุดหรือย้ายเครื่องหมายเขตเอง หลังยืนยันแนวเขตแล้วจึงสำรวจระยะจริง วางแนวรั้ว และประเมินวัสดุให้เหมาะกับพื้นที่
หมายเหตุ : บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษากฎหมาย ขั้นตอน เอกสาร ค่าใช้จ่าย และระยะเวลาอาจแตกต่างกันตามสำนักงาน ประเภทเอกสารสิทธิ และข้อเท็จจริงของแต่ละแปลง ควรตรวจสอบกับกรมที่ดินหรือสำนักงานที่ดินที่รับผิดชอบก่อนดำเนินการ
คำถามที่พบบ่อย
แหล่งข้อมูล
- กรมที่ดิน การรังวัดสอบเขต แบ่งแยก รวมโฉนดที่ดิน โดยสำนักงานช่างรังวัดเอกชน https://www.dol.go.th/lc/dol-services/public-service-manual/citizen-guide/citizen-manual-824520092879601664/
- กรมที่ดิน แนวทางรับคำขอรังวัดผ่าน DOL e-Service กุมภาพันธ์ 2569 https://www.dol.go.th/media/813280771027636224/2026/02/DQjg7taiNn2LJWYbBKMweU8R.pdf
- DOL e-Service https://eservice.dol.go.th
ช่องทางการสั่งซื้อ
สั่งด่วนโทรเลย
เทวดาน่ารู้
